Klimaat & energie in het coalitieakkoord
Het coalitieakkoord “Aan de slag, bouwen aan een beter Nederland” dat D66, VVD en CDA op 30 januari 2026 presenteerden, bevat duidelijke beleidskeuzes op het gebied van klimaat en energie. De drie partijen bevestigen hun inzet op het halen van de klimaatdoelen die zijn vastgelegd in de Klimaatwet en willen duurzaamheidsbeleid koppelen aan economische groei en energiezekerheid. Belangrijke thema’s in het akkoord zijn het versnellen van duurzame energieproductie, het wegnemen van infrastructurele knelpunten en het stimuleren van innovaties voor energietransitie.
Beleid Klimaat & Energie
1. Klimaatdoelen handhaven en koppelen aan groei
Het akkoord stelt dat Nederland de bestaande klimaatambities uit de Klimaatwet blijft nastreven en ziet klimaatbeleid als onderdeel van duurzame economische ontwikkeling. Innovatie en groene groei worden daarbij benadrukt als kerncomponenten.
2. Aanpak netcongestie / energie-infrastructuur
Om duurzame energie versneld te kunnen benutten, krijgt het oplossen van netcongestie – knelpunten in elektriciteitsnetwerken – prioriteit. Er komt een Crisiswet Netcongestie om procedures te versnellen en capaciteit doelmatiger in te zetten.
3. Subsidies voor duurzame energie en productie
De SDE++‑subsidie blijft verlengd worden met meerdere openstellingsrondes tot ten minste 2032, met fors budget per jaar voor wind, zon en andere hernieuwbare energiebronnen.
4. Groen gas & waterstof
Het akkoord zet in op stimulering van de productie van groen gas en groene waterstof als onderdeel van energie‑transitieplannen.
5. CO₂‑heffing
De nationale CO₂‑heffing, die in 2025 ook op de glastuinbouw werd toegepast, wordt afgeschaft in dit akkoord. Dit moet de concurrentiepositie van bedrijven verbeteren maar betekent minder prijsprikkels voor uitstootvermindering.
6. Elektrificatie & investeringen
Het kabinet wil sterk inzetten op elektrificatie van de economie en zoekt naar manieren om elektriciteitskosten te verlagen en technologische transitie te ondersteunen.
Klimaat & energie in het coalitieakkoord “Aan de slag” vs. Europese en nationale doelen 2030
| Thema | Coalitieakkoord D66–VVD–CDA (2026‑2030) | Nationale / Europese klimaatdoelen 2030 | Verschillen / opmerkingen |
| CO₂-reductie | Handhaven bestaande Klimaatwet-ambities. Focus op groene groei en technologische oplossingen, zonder extra belastingmaatregelen (CO₂-heffing afgeschaft). | Nederland: 55% reductie van broeikasgassen t.o.v. 1990. EU: -55% GHG-reductie in 2030 (Fit for 55). | Akkoord lijkt ambitieus genoeg om huidige Klimaatwet-doelen te halen, maar afschaffen CO₂-heffing kan realisatie versnellen of vertragen, afhankelijk van emissiereductie elders. |
| Duurzame energie (hernieuwbaar) | SDE++-subsidies verlengd tot 2032, focus op wind, zon, groen gas, waterstof. Aanpak netcongestie om productie te versnellen. | EU: 42,5% hernieuwbare energie in totaal energieverbruik. Nederland: ~38-40% hernieuwbaar in 2030. | Akkoord stimuleert productie via subsidies, maar geen extra ambitieuze targets boven huidige Klimaatwet. |
| Energie-infrastructuur | Crisiswet Netcongestie; versnellen aansluiting duurzame energieprojecten. | EU: elektrificatie en netwerkmodernisering essentieel voor energietransitie. | Coalitie loopt in lijn met EU-ambities, praktische focus op uitvoering. |
| Elektrificatie & innovaties | Investeringen in elektrificatie van industrie, stimulering waterstof/groen gas. | EU/NL: CO₂-neutrale industrie, elektrificatie transport en gebouwde omgeving. | Coalitie zet in op transitie via technologische innovatie, maar geen extra bindende nationale verplichtingen. |
Kort overzicht:
Het akkoord volgt grotendeels de bestaande Klimaatwet en Europese kaders, met nadruk op uitvoering en infrastructuur. Het verschilt vooral door het schrappen van de CO₂-heffing en geen nieuwe bindende nationale targets boven de huidige doelen. Europese eisen voor hernieuwbare energie en broeikasreductie vormen nog steeds het kader, maar het kabinet legt de focus op praktische implementatie en
Naschrift webmaster
1. Dit is een vrij kale samenvatting die gemaakt is op basis van de oorspronkelijke tekst en de officiële documenten van de klimaatwet en de EU documenten, met behulp van AI
2. De extra maatregelen om er zeker van te zijn dat we de klimaatdoelen halen zin gescherpt, zoals de CO2 taks. Ook zijn er geen of weinig bindende andere (dwang)middelen. Het zal dus afhangen van de goede wil van de burgers en bedrijven samen met de stimuleringsmaatregelen. die er voor moeten zorgen dat de doelen daadwerkelijk gehaald worden. Het is mooi om te zeggen dat je de klimaatdoelen van 2030 wilt halen maar of dat dan ook gebeurt is zeer de vraag. Het Plan-burau voor de leefomgeving concludeerde vorig jaar al “Kans om het klimaatdoel 2030 te halen is heel erg klein”. Die kans is er naar mijn iedee nietoel niet groter op geworden.
Bronnen voor het coalitieakkoord zelf (officiële documenten)
- Coalitieakkoord “Aan de slag, Bouwen aan een beter Nederland” – officiële tekst (PDF)
– Het volledige akkoord zoals aangeboden door D66, VVD en CDA. Dit is de basis van de beleidssamenvatting. - Presentatie en toelichting coalitieakkoord – Kabinetsformatie‑site
– Officiële aankondiging en links naar het akkoord en bijbehorende documenten. - Pagina over het coalitieakkoord bij D66 (met PDF‑link)
– Directe toegang tot de tekst van het akkoord via D66.
Bronnen voor nationale klimaatdoelstellingen (Nederland)
- Nederlandse Klimaatwet – reductiedoelstellingen voor 2030 en 2050
– De Klimaatwet legt vast dat Nederland streeft naar ten minste 55% reductie van broeikasgasemissies in 2030 t.o.v. 1990 en klimaatneutraliteit in 2050. - Rijksoverheid – klimaat- en energiebeleidpagina
– Overzicht van het nationale doel voor 2030 (55% minder broeikasgassen) en de route daarnaartoe.
Bronnen voor Europese klimaat- en energiedoelstellingen 2030
- EU‑klimaatdoel 2030 (“Fit for 55”) – Europese Klimaatwet
– De EU heeft wettelijk vastgelegd dat de lidstaten de netto uitstoot van broeikasgassen met minstens 55% verminderen tegen 2030 ten opzichte van 1990. - EU 2030 energiedoelen – hernieuwbare energiepercentages
– De herziene EU‑richtlijn voor hernieuwbare energie legt een doel vast van minimaal 42,5% hernieuwbare energie in het totale energieverbruik in 2030.
Bronnen voor aanvullende context (trend en haalbaarheid)
- PBL Klimaat en Energieverkenning 2025 (KEV)
– Analyse over hoe ver Nederland nu staat ten opzichte van de 2030‑doelen voor zowel CO₂‑reductie als hernieuwbare energie. Bronnen voor het coalitieakkoord zelf (officiële documenten)
